Hãy hình dung 2 gia đình sống cùng một con phố. Cả 2 đều ngoài 40 tuổi, đều có 2 đứa con, và đều vừa có trong tay khoảng 5 tỷ. Một nhà có được nhờ bán căn nhà cũ. Một nhà gom từ 15 năm làm ăn. Cùng một buổi chiều, cả 2 nhà đều gõ lên Google: có 5 tỷ nên đầu tư gì?
5 năm sau, một nhà có tiền về đều mỗi tháng, ngủ ngon. Nhà kia ôm 2 lô đất chưa bán được, đang trả lãi khoản vay. Điều khác nhau không nằm ở may mắn, cũng không nằm ở tài sản họ chọn. Nó nằm ở những câu hỏi họ đặt ra trước khi xuống tiền.
Có 5 tỷ nên đầu tư gì?
Có 5 tỷ, đừng bắt đầu bằng tên tài sản. Hãy bắt đầu bằng 3 điều: gia đình cần bao nhiêu tiền dự phòng, khoản nào cần dùng trong 5 năm tới, và anh chị muốn tiền về đều mỗi tháng hay chờ tài sản tăng giá. Trả lời xong 3 điều này, lựa chọn tài sản tự hẹp lại.
Gia đình thứ nhất: bắt đầu bằng tài sản
Nhà thứ nhất nghe một người quen kể khu đất ven thành phố “sắp có đường lớn”. Họ đi xem 1 buổi, thấy đất rộng, giá mềm hơn trong phố. Mua 2 lô, hết 4 tỷ. Thấy còn rẻ, vay thêm 1,5 tỷ mua lô thứ 3.
Con đường vẫn nằm trên giấy. Đất không có ai thuê, không làm ra đồng nào. Mỗi tháng trả lãi gần 15 triệu. Năm thứ 3, nhà cần tiền sửa nhà và lo cho ba mẹ, muốn bán 1 lô thì người mua trả thấp hơn giá mua. Bài mua đất vùng ven chờ lên giá tính đủ cái giá của những năm chờ đợi như vậy.
Gia đình thứ hai: bắt đầu bằng câu hỏi
Nhà thứ 2 không vội. Tối đó, 2 vợ chồng lấy giấy ra viết. Gia đình tiêu khoảng 40 triệu mỗi tháng, giữ 500 triệu làm dự phòng. 3 năm nữa con lớn vào đại học, cần khoảng 800 triệu, giữ riêng ở nơi an toàn. Còn lại khoảng 3,7 tỷ là tiền để yên được lâu.
Họ hỏi tiếp: mình muốn gì sau 10 năm? Câu trả lời là tiền về đều, để 2 vợ chồng không phải lo khi về già. Từ đó, họ chỉ đi xem những tài sản cho thuê được, ở khu đã có người ở thật. Mua 1 căn nhà phố nhỏ cho thuê, không vay. Phần còn lại giữ để chờ cơ hội tiếp theo.
7 câu hỏi trước khi đặt 5 tỷ xuống
Thúy đã nói về 7 câu hỏi này trong video trên kênh YouTube Trang Thanh Thúy. Đây là bản rút gọn:
Về gia đình
1. Quỹ dự phòng đã tách riêng chưa? 2. Khoản nào cần dùng trong 5 năm tới? 3. Vợ chồng đã thống nhất mục tiêu chưa?
Về tài sản
4. Tài sản có làm ra tiền trong lúc chờ không? 5. Nếu cần bán gấp, mất bao lâu? 6. Pháp lý đã kiểm tra tận gốc chưa?
Về bản thân
7. Nếu tài sản đứng giá 5 năm, anh chị có ổn không? Câu này quyết định anh chị có nên vay hay không.
Bảng so 2 cách bắt đầu
| Tiêu chí | Bắt đầu bằng tài sản | Bắt đầu bằng câu hỏi |
|---|---|---|
| Quỹ dự phòng | Không có, dồn hết | Tách riêng trước |
| Vay | Vay thêm vì “còn rẻ” | Chỉ vay khi trả nổi lúc xấu nhất |
| Tiền về trong lúc chờ | Không | Có, từ tiền cho thuê |
| Khi cần tiền gấp | Phải bán rẻ | Dùng dự phòng, không phải bán |
Những điều không ai nói khi anh chị có 5 tỷ
Khi có 5 tỷ, anh chị sẽ được mời rất nhiều. Mời góp vốn, mời mua suất ngoại giao, mời “chỉ còn 2 lô cuối”. Người mời thường nói về lợi nhuận, ít ai nói về chi phí ẩn và thời gian chờ. Bài chi phí ẩn khi mua bán nhà đất liệt kê những khoản ít người tính đủ.
Còn một điều nữa: 5 tỷ không cần được dùng hết trong năm nay. Giữ một phần chờ đúng tài sản cũng là một quyết định đầu tư.
Thúy chọn câu hỏi trước
7 năm, hơn 1.000 giao dịch ở 2 miền Nam Bắc, hơn 100 chuyến bay Nam Bắc đi xem tận nơi. Thúy gặp cả 2 kiểu gia đình trên rất nhiều lần. Kiểu thứ nhất thường vui hơn trong 6 tháng đầu. Kiểu thứ 2 thường vui hơn trong 10 năm.
Nếu anh chị đang ở buổi chiều gõ câu hỏi lên Google, anh chị đang ở đúng chỗ của gia đình thứ 2. Đừng để ai kéo anh chị sang con đường kia trước khi trả lời xong 7 câu hỏi.
Câu hỏi thường gặp
Có 5 tỷ nên đầu tư gì?
Trước khi chọn tài sản, hãy tách quỹ dự phòng, giữ riêng khoản cần dùng trong 5 năm tới, rồi xác định muốn tiền về đều hay chờ tăng giá. Phần tiền để yên được lâu mới nên vào nhà đất, ưu tiên tài sản làm ra tiền trong lúc chờ.
5 tỷ có nên mua nhà cho thuê không?
Nhà cho thuê hợp với người muốn tiền về đều và để tiền yên được lâu. Hãy tính tiền thuê thực nhận sau chi phí sửa chữa, thời gian trống, thuế, rồi so với lãi tiết kiệm trước khi quyết định.
Có 5 tỷ có nên chia nhiều tài sản?
Chia theo mục đích sẽ an toàn hơn dồn vào 1 tài sản khó bán. Nhưng chia quá nhỏ cũng khó quản lý. Hãy giữ dự phòng, rồi chọn 1 đến 2 tài sản anh chị hiểu rõ nhất.
Có 5 tỷ có nên vay thêm để mua lớn hơn?
Chỉ nên vay khi khoản trả hằng tháng vẫn ổn trong trường hợp thu nhập giảm và tài sản đứng giá vài năm. Nếu vay xong mất quỹ dự phòng, đó là dấu hiệu đang đi quá sức.
Trong nhóm Zalo “Lộ trình”, Thúy chia sẻ cách tự tính, bộ câu hỏi và những điều Thúy thấy khi đi thực địa, để anh chị từng bước biến khoản tích lũy thành tài sản sinh lời mà vẫn ngủ ngon.
Trang Thanh Thúy – giúp bạn từng bước biến tiền tích lũy thành tài sản sinh lời
P.S. Tối nay, anh chị chép 7 câu hỏi ở trên ra 1 tờ giấy và trả lời từng câu. Câu nào chưa trả lời được, đó là việc cần làm trước khi xuống tiền. Muốn xem cách chia khoản tiền nhỏ hơn, đọc bài có 2 tỷ nên đầu tư gì.