Hãy hình dung một buổi chiều của 10 năm sau. Con chạy vào nhà, tay cầm điện thoại, mặt đỏ bừng: “Ba mẹ ơi, con đậu rồi”. Cả nhà ôm nhau. Rồi tối đó, anh chị ngồi đọc tờ thông báo học phí, cộng thêm tiền ở, tiền ăn, tiền đi lại. Con số lớn hơn mình nghĩ. Mà khoản 2 tỷ dành dụm năm nào, phần lớn đang nằm trong một lô đất chưa bán được.
Cảnh đó không cần phải xảy ra. Lập quỹ học cho con ngay từ hôm nay giúp anh chị biết trước số tiền cần cho từng cấp học, và tách riêng phần đó ra khỏi khoản 2 tỷ đang tính đầu tư. Bài này đưa anh chị 5 bước lập quỹ học cho con, một phép tính ví dụ cho 4 năm đại học, và 3 sai lầm làm quỹ học bị kẹt đúng lúc cần.

Quỹ học cho con là gì?
Quỹ học cho con là khoản tiền để riêng, có tên, có mục tiêu, chỉ dùng cho việc học của con theo từng mốc. Quỹ khác tiền tiết kiệm chung ở chỗ nó có ngày cần dùng. Biết ngày cần dùng thì biết được phải để tiền ở đâu, và không được đem đi đâu.
Với cha mẹ có 2 tỷ, 2 tỷ lưng chừng còn mang thêm một nỗi lo: để ngân hàng thì tiếc, đem đầu tư hết thì sợ tới ngày con cần lại không rút ra được. Quỹ học cho con gỡ đúng nút đó. Phần tiền của con có chỗ riêng, phần còn lại anh chị mới yên tâm tính chuyện sinh lời.
Bước 1: Viết các mốc học của con
Lấy tuổi hiện tại của con, viết ra năm con vào từng cấp: lớp 1, lớp 6, lớp 10, đại học. Ghi bên cạnh số năm còn lại tới mỗi mốc. Ví dụ con 8 tuổi thì còn khoảng 10 năm tới đại học.
Mốc nào gần, tiền cho mốc đó phải để ở chỗ an toàn, rút ra dễ. Mốc nào xa, anh chị có nhiều lựa chọn hơn.
Bước 2: Hỏi chi phí thật, không đoán
Chi phí học không chỉ là học phí. Còn tiền học thêm, ngoại ngữ, đồng phục, sách vở, đi lại. Nếu con học xa nhà, cộng thêm tiền ở và tiền ăn. Anh chị hỏi thẳng trường mình định cho con học, hỏi phụ huynh có con đang học ở đó, và xem thông tin chính thức về giáo dục trên trang Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Ghi ra 1 bảng nhỏ: mỗi cấp học, chi phí 1 năm hôm nay là bao nhiêu.
Bước 3: Tính quỹ học cho con với giá cả tăng
Chi phí học năm sau thường cao hơn năm nay. Vì vậy anh chị không lấy con số hôm nay cho mốc 10 năm sau.
Ví dụ để hình dung, không phải số liệu của trường nào. Hôm nay 1 năm đại học xa nhà tốn khoảng 80 triệu cả học phí lẫn ăn ở. Giả sử chi phí tăng 5 phần trăm mỗi năm. Sau 10 năm, 1 năm sẽ cần khoảng 130 triệu. 4 năm đại học khi đó cộng lại khoảng 560 triệu. Đây là con số quỹ học cho con cần có cho riêng mốc đại học, với giả định đó.
Anh chị thay con số của nhà mình vào. Mỗi nhà một mức tăng giả định khác, cứ chọn mức hơi cao để có biên an toàn.
Bước 4: Tách phần quỹ học ra khỏi khoản 2 tỷ
Có 2 cách tách, dùng cùng lúc được. Cách thứ nhất là tách 1 phần ngay từ khoản 2 tỷ hôm nay. Cách thứ hai là góp đều mỗi tháng từ thu nhập.
Phần tiền cho mốc học trong 3 năm tới để ở chỗ an toàn, rút được đúng lúc. Phần cho mốc xa trên 10 năm có thể đặt vào tài sản dài hạn, nhưng phải có ngày bán dự tính trước mốc học ít nhất 1 đến 2 năm. Lý do: nhà đất không phải lúc nào cũng bán được ngay với giá mình muốn. Cách chia 2 tỷ theo mục đích, anh chị xem bài có 2 tỷ nên đầu tư gì.
Bước 5: Mở 1 tài khoản riêng mang tên quỹ
Đặt tên tài khoản hoặc sổ tiết kiệm đúng mục đích, ví dụ “Quỹ học của Na”. Mỗi tháng, ngày nhận lương, chuyển vào trước khi chi tiêu. Cái tên nghe đơn giản, nhưng nó làm anh chị ngần ngại hơn mỗi khi định rút ra cho việc khác.
Cách để dành đều mỗi tháng cho một mục tiêu, anh chị xem thêm bảng tính trong bài cách tích lũy tài sản.
Có nên mua nhà gần trường thay cho quỹ học?
Một số gia đình có 2 tỷ chọn mua nhà gần trường, hoặc mua căn nhỏ cho con ở khi học đại học. Cách này có thể tiết kiệm tiền thuê và tiền đi lại. Nhưng căn nhà không thay được quỹ học, vì học phí vẫn phải trả bằng tiền mặt. Anh chị tính kỹ theo bài mua nhà cho con học đại học hay để con thuê trọ và bài mua nhà gần trường học cho con.
Điều Thúy thấy ở những gia đình giữ được quỹ học
Hơn 7 năm làm nhà đất, qua hơn 1.000 giao dịch, Thúy gặp không ít người phải bán tài sản vội vào đúng mùa nhập học. Bán vội thì khó được giá. Những gia đình không gặp cảnh đó thường có chung 1 điểm: tiền học của con được tách riêng từ sớm, và không ai được động vào, kể cả khi có lời rủ làm ăn hấp dẫn.
3 sai lầm hay gặp khi lập quỹ học cho con
Sai lầm 1: Để tiền học chung với tiền đầu tư
Đến lúc cần, tiền đang nằm trong lô đất chưa bán. Sửa: tách tài khoản riêng, đặt tên quỹ.
Sai lầm 2: Tính theo giá hôm nay
10 năm sau con số lớn hơn nhiều. Sửa: cộng thêm mức tăng giả định cho mỗi năm.
Sai lầm 3: Chỉ lo đại học, quên các cấp trước
Học thêm, ngoại ngữ ở cấp 2, cấp 3 cũng tốn nhiều. Sửa: lập bảng chi phí cho từng cấp, không chỉ mốc đại học.
Câu hỏi thường gặp
Nên bắt đầu lập quỹ học cho con từ khi nào?
Càng sớm càng nhẹ, tốt nhất từ khi con còn nhỏ. Thời gian càng dài thì số tiền góp mỗi tháng càng ít, và anh chị có thêm lựa chọn để tiền sinh lời trước khi tới mốc cần dùng.
Quỹ học cho con nên gửi tiết kiệm hay đầu tư?
Phần cần trong 3 năm tới nên để ở chỗ an toàn, rút được đúng lúc. Phần cho mốc xa trên 10 năm có thể cân nhắc tài sản dài hạn, nhưng phải tính ngày bán trước mốc học ít nhất 1 đến 2 năm.
Có 2 tỷ thì nên để bao nhiêu cho quỹ học của con?
Không có tỷ lệ chung. Tính chi phí từng cấp học của con với giá cả tăng, trừ đi phần sẽ góp đều từ thu nhập. Phần còn thiếu là số tiền nên tách ra từ khoản 2 tỷ.
Mua nhà cho con có thay được quỹ học không?
Không thay được hoàn toàn. Căn nhà có thể giảm tiền thuê, nhưng học phí và chi phí sinh hoạt vẫn cần tiền mặt. Nếu mua nhà, vẫn nên giữ quỹ học riêng.
Trong nhóm Zalo “Lộ trình”, Thúy chia sẻ cách tự tính, bộ câu hỏi và những điều Thúy thấy khi đi thực địa, để anh chị từng bước biến khoản tích lũy thành tài sản sinh lời mà vẫn ngủ ngon.
Trang Thanh Thúy giúp bạn kinh doanh – đầu tư thành công và trở nên giàu có
P.S. Nhiều anh chị nghĩ con còn nhỏ, chuyện học đại học còn xa lắm. 10 năm trôi nhanh hơn mình tưởng. Việc tối nay: viết năm con vào từng cấp học lên 1 tờ giấy. Hỏi 1 phụ huynh có con lớn hơn chi phí 1 năm thật là bao nhiêu. Rồi mở 1 tài khoản riêng, đặt tên quỹ theo tên con, chuyển vào khoản đầu tiên trong tháng này.
