Tâm lý sợ mất mát trong bán hàng: nói phần khách đang mất bằng con số thật mà không dọa khách

Hãy hình dung 2 người cùng mở tiệm vệ sinh máy lạnh trên một con đường. Cùng tay nghề, cùng giá 300 nghìn một máy. Người thứ nhất nhắn khách: “Vệ sinh máy lạnh giúp máy mát hơn, tiết kiệm điện”. Người thứ hai nhắn: “Máy lạnh lâu ngày chưa vệ sinh thường chạy hao điện hơn, mỗi tháng anh chị có thể đang trả thêm tiền điện mà không biết”. Cuối tháng, người thứ hai kín lịch. Người thứ nhất vẫn ngồi chờ điện thoại.

2 tin nhắn nói cùng một sự thật. Khác nhau ở chỗ tin thứ hai chạm vào tâm lý sợ mất mát, thứ cảm xúc mạnh hơn mong được thêm. Bài này giải thích tâm lý đó, chỉ anh chị cách nói phần khách đang mất có thật bằng con số, kèm 4 câu mẫu. Và quan trọng không kém, chỉ rõ ranh giới để nói thật mà không dọa khách.

Tâm lý sợ mất mát trong bán hàng, Trang Thanh Thúy

Tâm lý sợ mất mát là gì?

Tâm lý sợ mất mát là việc con người thấy nỗi đau khi mất một thứ nặng hơn niềm vui khi được thêm đúng thứ đó. Mất 100 nghìn buồn hơn nhiều so với vui khi nhặt được 100 nghìn. Vì vậy câu nói chạm vào phần đang mất thường khiến khách dừng lại nghe, còn câu nói về phần được thêm dễ bị lướt qua.

Năm 1979, Daniel Kahneman và Amos Tversky công bố lý thuyết triển vọng, giải thích vì sao con người ra quyết định như vậy. Nhiều thí nghiệm sau đó ước lượng nỗi đau mất mát nặng khoảng gấp đôi niềm vui được thêm. Kahneman nhận giải Nobel kinh tế năm 2002 phần lớn nhờ những nghiên cứu này. Anh chị đọc thêm về tâm lý sợ mất mát trên Wikipedia.

Cách dùng tâm lý sợ mất mát trong 3 bước

Dùng tâm lý sợ mất mát đúng cách là giúp khách nhìn thấy cái giá của việc chưa giải quyết vấn đề, bằng con số có thật. Không phải dọa. Không phải bịa. 3 bước dưới đây áp dụng được cho hầu hết mặt hàng và dịch vụ.

Bước 1: Tìm phần khách đang mất mỗi ngày

Hỏi chính mình: nếu khách không mua, khách đang mất gì? Tiền điện hao thêm, thời gian đi lại, sức khỏe của chiếc xe, một bữa cơm ngon cho gia đình. Viết ra 3 thứ. Chọn thứ khách dễ thấy nhất và đếm được.

Bước 2: Đổi phần mất thành con số theo tháng

Con số làm phần mất trở nên thật. “Xe thay nhớt trễ hại máy” nghe chung chung. “Thay nhớt đúng hạn khoảng 150 nghìn, máy hư phải làm lại tốn cả triệu” thì khách tự thấy. Con số phải lấy từ kinh nghiệm thật của nghề, nói khoảng chừng nếu không chắc, đừng đẩy cho to.

Bước 3: Đưa ngay cách giải quyết

Nói phần mất xong mà dừng lại là bỏ khách giữa chừng với nỗi lo. Ngay sau con số, đưa cách giải quyết và bước nhỏ khách làm được: “Anh chị cho em lịch, em ghé kiểm tra trong 20 phút”. Nỗi lo phải dẫn tới hành động, không dẫn tới hoảng.

4 câu nói mẫu để chép dùng

Tiệm sửa xe máy: “Dạ xe mình quá hạn thay nhớt khoảng 1.000 cây số rồi anh. Thay bây giờ khoảng 150 nghìn, để lâu máy mòn thì sửa tốn hơn nhiều”.

Dịch vụ vệ sinh máy lạnh: “Dạ máy lâu chưa vệ sinh thường chạy hao điện hơn chị. Em ghé vệ sinh 300 nghìn, chị so hóa đơn điện tháng sau với tháng này là thấy”.

Tiệm bánh nhận đặt bánh sinh nhật: “Dạ cuối tuần này em nhận được 15 bánh, đã kín 11 bánh rồi chị. Chị chốt mẫu trước thứ 5 để em giữ chỗ cho chị”.

Khi khách đang dùng thử: “Dạ chị cứ dùng thử 3 ngày. Nếu thấy không hợp, chị mang lại em đổi”. Kahneman, Knetsch và Thaler từng chỉ ra rằng khi đã cầm một món trong tay, người ta đánh giá món đó cao hơn hẳn. Được dùng thử, khách tự cảm nhận phần mình sẽ mất nếu trả lại.

Ranh giới: nói thật, không dọa khách

Ranh giới nằm ở 2 chữ: có thật. Phần mất phải có thật, con số phải có thật, sự khan hiếm phải có thật. Câu “chỉ còn 2 suất” khi kho còn 200 suất là nói dối. Câu “không mua là hối hận cả đời” là dọa. Khách phát hiện ra một lần, anh chị mất khách đó và cả những người khách đó kể lại. Cách làm hạn chót đúng nghĩa, anh chị xem bài khan hiếm và hạn chót thật.

Những năm bán gạo, gas, nước lọc, Thúy thấy khách quen ở lại không phải vì sợ mà vì tin. Một lời nhắc đúng lúc, như bình gas sắp hết trước bữa cơm tối, là giúp khách. Một lời dọa để bán thêm là lấy của khách. Bán hàng là giúp đỡ khách hàng. Nói cho khách biết phần mình đang mất, khi phần mất đó có thật, chính là giúp khách.

Ví dụ ở 3 ngành

Tiệm kính mắt: thay vì “kính mới đẹp hơn”, nói “Dạ kính cũ của anh trầy nhiều, ban đêm lái xe dễ bị chói hơn”. Rồi mời khách đeo thử tròng mới, nhìn ra đường để tự so.

Lớp dạy nấu ăn: thay vì “học xong nấu ngon hơn”, nói “Mỗi tháng nhà mình ăn ngoài khoảng mấy bữa, cộng lại chị tự tính được. Học 4 buổi, chị nấu được 10 món cho cả nhà”.

Dịch vụ dọn nhà theo giờ: thay vì “nhà sạch thoải mái hơn”, nói “Mỗi cuối tuần anh chị mất khoảng 4 tiếng dọn nhà. 4 tiếng đó có thể dành cho con”. Con số thời gian cũng là con số.

3 lỗi hay gặp

Lỗi 1: Dọa quá tay

Phóng đại hậu quả để khách sợ. Khách mua 1 lần rồi không quay lại. Sửa: chỉ nói phần mất có thật, con số khoảng chừng theo kinh nghiệm nghề.

Lỗi 2: Nói phần mất mà không đưa cách giải

Khách lo lắng rồi bỏ đi tìm người khác. Sửa: ngay sau con số, đưa cách giải quyết và 1 bước nhỏ khách làm được ngay.

Lỗi 3: Câu nào cũng nói về mất mát

Cả buổi tư vấn chỉ toàn nỗi lo, khách thấy nặng nề. Sửa: 1 câu về phần đang mất, rồi phần lớn thời gian nói về điều khách sẽ có.

Bài đọc trước: khách mua vì cảm xúc, giải thích bằng lý trí. Bài đọc tiếp theo: nỗi đau, mong muốn, nỗi sợ của khách. Xem trọn lộ trình trong chuyên mục Bí mật bán hàng thành công.

Câu hỏi thường gặp

Dùng tâm lý sợ mất mát có phải thao túng khách không?

Không, nếu phần mất là thật và anh chị đưa cách giải quyết ngay sau đó. Thao túng là bịa ra nỗi sợ hoặc phóng đại hậu quả để ép khách mua. Nói thật phần khách đang mất là giúp khách thấy rõ lựa chọn.

Câu nói về mất mát nên đặt ở đâu trong buổi tư vấn?

Sau khi đã hỏi nhu cầu và nghe khách kể vấn đề. Nói 1 câu về phần đang mất, kèm con số, rồi chuyển ngay sang cách giải quyết. Đặt ở đầu khi chưa hiểu khách dễ bị coi là dọa.

Cho khách dùng thử có tác dụng gì?

Khi đã dùng một món, khách đánh giá món đó cao hơn và thấy tiếc nếu phải trả lại. Dùng thử cũng giúp khách tự kiểm tra chất lượng, nên mua xong ít đổi ý.

Bán hàng online dùng tâm lý sợ mất mát thế nào?

Viết 1 câu trong bài đăng về phần khách đang mất, kèm con số có thật, rồi mời khách nhắn để được kiểm tra hoặc tư vấn. Không dùng đồng hồ đếm ngược giả hay câu “sắp hết hàng” khi còn nhiều hàng.

Trong nhóm Zalo kinh doanh, Thúy chia sẻ cách bán hàng, mẫu tin nhắn và những bài học thật từ ngày bán bánh mì năm 5 tuổi đến nay, để anh chị bán đều tay hơn mỗi tuần.

Vào nhóm Zalo cùng Thúy

Trang Thanh Thúy giúp bạn kinh doanh – đầu tư thành công và trở nên giàu có

P.S. Nhiều anh chị ngại nói về phần mất vì sợ khách nghĩ mình hù dọa. Khách chỉ nghĩ vậy khi con số không thật hoặc không có cách giải. Bài tập hôm nay: viết lại 1 tin nhắn chào hàng anh chị hay gửi, đổi câu “được thêm” thành câu “đang mất” có con số thật. Gửi tin mới cho 10 khách, so số người trả lời với tin cũ.

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest

0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x