Tối thứ 7, con đã ngủ. Hai vợ chồng ngồi ở bàn ăn, mở app ngân hàng xem lại con số tích lũy: vừa chạm 2 tỷ. Trên điện thoại còn mở trang rao bán một căn hộ gần chỗ làm. Bên cạnh là tờ hợp đồng thuê nhà, 2 tháng nữa hết hạn, chủ nhà đã nhắn sẽ tăng giá.
Có 2 tỷ nên mua nhà hay thuê nhà? Câu hỏi đó nghe đơn giản. Vậy mà nhiều gia đình hỏi đi hỏi lại suốt một năm, vẫn chưa dám chốt.
2 tỷ ở Sài Gòn hay Hà Nội là con số lưng chừng. Mua căn gần trung tâm thì không đủ, phải vay thêm. Mua xa thì ngại đi lại mỗi ngày. Còn đi thuê thì sợ cả đời không có nhà.
Vì sao có 2 tỷ lại khó quyết mua nhà hay thuê nhà nhất?
Có 2 tỷ là khoản tiền đủ để làm một việc lớn, nhưng không đủ để làm việc đó thoải mái. Ít tiền hơn, anh chị không có lựa chọn nên quyết nhanh. Nhiều tiền hơn, anh chị mua được mà không lo. Đứng ở giữa, mỗi con đường đều có một cái giá phải trả.
Thúy gọi đó là cái bẫy của sự lưng chừng. Anh chị không nghèo để buông, cũng không đủ dư để liều. Thế là tiền nằm im trong ngân hàng, còn giá thuê nhà thì tăng đều mỗi năm.
Điều khiến anh chị mệt nhất không phải là thiếu tiền. Mệt nhất là không biết mình đang so cái gì với cái gì. Người này bảo mua đi, người kia bảo cứ thuê. Ai cũng có lý, nhưng không ai sống cuộc đời của gia đình anh chị.
Vì vậy, bài này không trả lời thay anh chị “nên mua” hay “nên thuê”. Thúy đặt 3 con đường lên bàn, nói rõ cái được và cái phải trả của từng đường. Rồi anh chị dùng 4 câu hỏi ở phần sau để tự chọn.
3 lời khuyên dễ khiến người có 2 tỷ quyết sai
Trước khi đi vào 3 con đường, anh chị cần nhận mặt 3 câu nói nghe rất quen. Câu nào cũng có phần đúng, nhưng nếu nghe theo mà không tính thì dễ sai.
“Ở thuê là đổ tiền qua cửa sổ”. Tiền thuê đúng là không quay lại. Nhưng tiền lãi trả ngân hàng cũng không quay lại. Giả sử anh chị vay thêm 1 tỷ để mua. Phần lãi mỗi tháng có thể ngang, thậm chí hơn tiền thuê một căn tương tự. So tiền thuê với 0 đồng là so sai. Phải so tiền thuê với tiền lãi.
“Cứ ráng vay, vài năm là quen”. Nhiều người quen thật. Nhưng cũng có người quen được 2 năm thì lãi thả nổi tăng, hoặc một người mất việc. Lúc đó khoản trả hằng tháng không còn là con số trên giấy mà là áp lực mỗi sáng thức dậy.
“Chờ giá giảm rồi mua”. Không ai biết đáy ở đâu. Trong lúc chờ, tiền thuê vẫn phải trả, con vẫn lớn. Còn 2 tỷ trong ngân hàng không tự lớn nhanh hơn giá nhà.
3 con đường cho người có 2 tỷ muốn mua nhà hoặc ở thuê
Với 2 tỷ, anh chị thường có 3 con đường. Mỗi đường hợp với một kiểu gia đình khác nhau. Bảng dưới đây để anh chị nhìn nhanh trước khi đọc kỹ từng đường.
| Tiêu chí | Đường 1: vay thêm, mua gần trung tâm | Đường 2: mua vừa đủ tiền, khu xa hơn | Đường 3: ở thuê, đặt 2 tỷ vào tài sản khác |
|---|---|---|---|
| Có nhà đứng tên | Có, ngay | Có, ngay | Có tài sản, chưa có nhà để ở |
| Áp lực nợ | Cao | Thấp hoặc không | Tùy cách mua tài sản |
| Đi lại mỗi ngày | Gần | Xa hơn | Gần (chọn chỗ thuê theo nơi làm) |
| Tiền dự phòng còn lại | Ít | Vừa | Nhiều nhất |
| Hợp với | Thu nhập ổn định, ở lâu một chỗ | Làm việc linh hoạt, sẵn sàng đi xa | Công việc hay đổi, con còn nhỏ, chưa chắc nơi ở lâu dài |
Con đường 1: vay thêm để mua nhà gần trung tâm
Đây là đường nhiều người chọn nhất, vì có nhà ngay và gần chỗ làm. Hãy hình dung căn hộ anh chị thích có giá 3 tỷ. Cộng thêm phí sang tên, sửa sang, nội thất, anh chị cần vay khoảng 1 tỷ 2.
Con số minh hoạ: nếu lãi vay khoảng 10%/năm, riêng tiền lãi năm đầu đã khoảng 120 triệu. Tức là khoảng 10 triệu mỗi tháng, chưa tính tiền gốc. Lãi suất thật mỗi ngân hàng mỗi khác. Anh chị nên hỏi trực tiếp và xem thêm thông tin trên cổng thông tin Ngân hàng Nhà nước trước khi tính.
Đường này hợp khi thu nhập 2 vợ chồng ổn định. Anh chị cũng phải chắc sẽ ở khu đó ít nhất 7 đến 10 năm. Muốn biết lương bao nhiêu mới trả nổi, anh chị xem bài vay ngân hàng 2 tỷ mua nhà: tháng đầu trả bao nhiêu.
Con đường 2: mua nhà vừa đủ 2 tỷ ở khu xa trung tâm hơn
Anh chị không vay, hoặc vay rất ít, đổi lại phải đi xa hơn. Nhiều gia đình ngủ ngon hơn hẳn khi không có khoản nợ nào treo trên đầu.
Cái giá của đường này là thời gian. Mỗi ngày thêm 1 tiếng đi lại, một năm là khoảng 250 giờ. Với người làm giờ hành chính, đó là con số đáng đặt lên bàn. Trước khi chọn, anh chị nên đi thử quãng đường đó đúng giờ cao điểm, cả lượt đi lẫn lượt về.
Đường này hợp với người làm việc linh hoạt, làm từ xa vài ngày mỗi tuần. Khu mới cũng nên có sẵn trường cho con và chợ gần nhà.
Con đường 3: ở thuê gần chỗ làm, để 2 tỷ vào tài sản ở nơi khác
Đây là đường ít người nghĩ tới nhất. Anh chị tách 2 việc ra: chỗ để ở và chỗ để tiền. Chỗ ở thì thuê, chọn gần nơi làm, gần trường con. Còn 2 tỷ thì đặt vào một tài sản ở nơi giá vừa sức. Nơi đó phải có người thuê hoặc có nhu cầu ở thật.
Đường này giữ được sự linh hoạt. Đổi việc thì đổi chỗ thuê, không phải bán nhà. Tài sản vẫn đứng tên anh chị và có thể cho thu nhập từ tiền thuê.
Nhưng đường này đòi hỏi kỷ luật. Tài sản ở xa thì phải có người trông. Anh chị phải biết soi pháp lý và tính đúng tiền thuê thật về túi. Bài có 2 tỷ nên đầu tư gì chỉ cách chia khoản tiền theo mục đích trước khi xuống tiền.
4 câu hỏi để biết có 2 tỷ nên mua nhà hay thuê nhà
Không có đường nào đúng cho mọi nhà. Đúng hay sai nằm ở 4 câu hỏi dưới đây. Anh chị trả lời thật lòng, đáp án sẽ tự hiện ra.
Câu 1: Gia đình sẽ ở khu này bao lâu nữa? Nếu chắc trên 7 năm, đường 1 hoặc 2 đáng cân nhắc. Còn nếu công việc có thể đổi trong 2 đến 3 năm, mua để ở lúc này dễ thành gánh nặng. Đến lúc phải bán gấp thì khó bán được giá.
Câu 2: Con đang học ở đâu, sẽ học ở đâu? Với nhiều gia đình, trường của con quyết định nơi ở hơn cả giá nhà. Mua xa trường thì mỗi ngày đưa đón là một cuộc chạy.
Câu 3: Tiền lãi khoản vay thêm so với tiền thuê thì bên nào lớn hơn? Lấy số tiền lãi mỗi tháng của khoản vay thêm, đặt cạnh tiền thuê một căn tương tự. Nếu tiền lãi gần bằng hoặc cao hơn tiền thuê, anh chị đang trả thêm để có tên trên sổ. Điều đó không sai, nhưng phải biết rõ mình đang trả cho cái gì.
Câu 4: Nếu một người mất thu nhập 6 tháng, gia đình còn trụ được không? Đây là câu quan trọng nhất. Bài 4 phép thử trước khi ký vay có cách tính quỹ dự phòng cụ thể.
Nếu câu 4 trả lời là “không”, anh chị đừng chọn đường 1 lúc này.
Điều Thúy thấy sau hơn 1.000 giao dịch ở 2 miền Nam Bắc
Thúy đầu tư bất động sản 7 năm, đi hơn 100 chuyến bay giữa 2 miền Nam Bắc. Điều Thúy thấy rõ nhất là gia đình chọn sai thường không phải vì thiếu tiền. Các gia đình ấy chọn sai vì quyết theo cảm giác, rồi mới đi tìm lý do cho quyết định đó.
Người chọn đúng thường làm một việc rất đơn giản. Đó là viết ra giấy: sẽ ở đâu, bao lâu, trả mỗi tháng bao nhiêu, còn lại bao nhiêu tiền dự phòng. Khi các con số đã nằm trên giấy, 2 vợ chồng ít cãi nhau hơn hẳn.
Thúy cũng thấy nhiều gia đình đi đường 3 mà không gọi tên nó. Cả nhà ở thuê gần chỗ làm suốt nhiều năm. Trong khi đó, tài sản đứng tên vợ chồng nằm ở nơi khác và vẫn có người thuê. Không vội có nhà để ở, nhưng cũng không để tiền nằm im.
Không đường nào là đường của người giỏi hay người dở. Đường đúng là đường mà gia đình anh chị ngủ ngon với nó.
Việc anh chị làm ngay tối nay
Lấy một tờ giấy, chia làm 3 cột, ghi tên 3 con đường ở trên. Dưới mỗi cột, viết đúng 3 con số: số tiền phải trả mỗi tháng, số tiền dự phòng còn lại, và số phút đi lại mỗi ngày.
Rồi hai vợ chồng cùng trả lời 4 câu hỏi ở trên. Cột nào vượt qua câu 4, cột đó mới đáng bàn tiếp.
Muốn so sâu hơn trong 10 năm, kể cả lạm phát và chi phí ẩn? Anh chị dùng bảng so mua nhà hay thuê nhà 10 năm. Đang ở thuê và muốn biết đã đến lúc mua chưa? Anh chị xem 4 tín hiệu cho vợ chồng trẻ ở thuê.
Câu hỏi thường gặp
Có 2 tỷ nên mua nhà hay thuê nhà?
Không có đáp án chung. Có 2 tỷ, anh chị nên mua nhà để ở khi chắc sẽ ở khu đó trên 7 năm và vẫn trụ được nếu một người mất thu nhập 6 tháng. Nếu công việc hay đổi hoặc con chưa ổn định trường, ở thuê và đặt tiền vào tài sản khác thường an toàn hơn.
Có 2 tỷ mua nhà ở đâu tại Sài Gòn hoặc Hà Nội?
Với 2 tỷ, anh chị thường phải chọn giữa vay thêm để mua gần trung tâm hoặc mua vừa đủ tiền ở khu xa hơn. Trước khi chọn, nên đi thử quãng đường đi làm và đưa con đi học đúng giờ cao điểm, cả lượt đi lẫn lượt về.
Có nên vay thêm 1 tỷ để mua nhà gần trung tâm không?
Chỉ nên vay thêm khi thu nhập ổn định và còn quỹ dự phòng sau khi mua. Hãy so tiền lãi mỗi tháng của khoản vay thêm với tiền thuê một căn tương tự. Nếu tiền lãi cao hơn nhiều, anh chị đang trả đắt cho cảm giác có nhà.
Ở thuê và để tiền sinh lời có phải là phí tiền thuê nhà không?
Tiền thuê không quay lại, nhưng tiền lãi trả ngân hàng cũng vậy. Ở thuê và đặt 2 tỷ vào một tài sản có người thuê giúp anh chị giữ sự linh hoạt mà vẫn có tài sản đứng tên. Điều kiện là phải soi kỹ pháp lý và tính đúng tiền thuê thật về túi.
Mua nhà khu xa trung tâm có nên không?
Mua khu xa hợp với người làm việc linh hoạt hoặc làm từ xa vài ngày mỗi tuần. Cái giá là thời gian đi lại: thêm 1 tiếng mỗi ngày là khoảng 250 giờ mỗi năm. Anh chị nên xem khu đó đã có trường học, chợ, bệnh viện gần chưa.
Trong nhóm Zalo “Lộ trình”, Thúy chia sẻ cách tự tính, bộ câu hỏi và những điều Thúy thấy khi đi thực địa, để anh chị từng bước biến khoản tích lũy thành tài sản sinh lời mà vẫn ngủ ngon.
Trang Thanh Thúy – giúp bạn kinh doanh – đầu tư thành công và trở nên giàu có
P.S. Nếu anh chị sợ chọn đường 3 là “cả đời không có nhà”, hãy đọc bảng so 10 năm. Bảng này dùng chính con số của gia đình anh chị. Nhìn vào đó, anh chị thấy sau 10 năm mình đứng ở đâu với mỗi lựa chọn. Có con số rồi, nỗi sợ sẽ nhỏ lại.